Polski Związek Niewidomych

V Festiwal Teatru na Faktach POZIOM ZERO odbędzie się w terminie 11–14.06.2026 we Wrocławiu. Organizatorzy szczególną uwagę poświęcili dostępności wydarzeń dla osób z różnymi potrzebami. W programie znalazły się spektakle i dyskusje z tłumaczeniem na Polski Język Migowy, audiodeskrypcją, audiowstępami, napisami dla osób niesłyszących oraz pętlą indukcyjną. Wybrane wydarzenia dostępne będą również z kartami ETR i możliwością wsparcia asystenckiego.

Jakub Tabisz, dyrektor artystyczny Festiwalu, w tekście kuratorskiem tegorocznej edycji festiwalu odwołuje się do kategorii „poziomu zero”,  która „w teatrze dokumentalnym oznacza, że historię znajdujemy u źródła, że jest pragnieniem dotarcia do prawdy. Ale to niemożliwe: nie ma prawdy absolutnej, możemy być tylko najbliżej jak się da osobistego przeżycia danego człowieka. W efekcie czujemy, że bohater, grany przecież przez aktora, w zagadkowy sposób staje przed nami na scenie. Być może to właśnie w indywidualnym ludzkim języku, w jego rozlicznych potknięciach i paradoksach kryje się magia tego przeniesienia. Najtrudniejsze jest uchwycenie tych wszystkich codziennych drobnostek, pauz, ciszy, westchnięć i wspomnień ukrytych w słowach”.

W tym roku zaprezentowane zostaną trzy spektakle premierowe:

„7 pudełek” to opowieść o naszej relacji z rzeczami i przeprowadzkami, o porządkowaniu przeszłości, a także o uczeniu się odpuszczania i zapominania. Hiszpański twórca Carlos Tuñón, wraz ze swoją grupą los números imaginarios, znaną z immersyjnych i angażujących widza form teatralnych, po raz pierwszy zaprezentuje swój spektakl w Polsce. Performer i współreżyser spektaklu, Tomasz Borczyk, zredukował swoją przeszłość do siedmiu pudełek. To w nich przechowuje wszystkie rzeczy, które pozostawił w rodzinnym domu przed wyjazdem na wieloletnią emigrację.

Spektakl w reżyserii Aliny Kostiukovej na podstawie tekstu Aliny Sarnackiej pt. „Inwazja” to mocny głos kobiet pokazujący inne oblicze wojny, należące do tematów tabu. To spektakl o kobietach, które w czasie wojny walczą nie tylko o przetrwanie jako pracownice seksualne, ale także o prawo do bycia sobą w świecie pełnym osądów i patriarchalnych ograniczeń. Historia pokazuje również zamknięty cykl społecznego osądu, zdrady, walki i prób ucieczki za pomocą mechanizmu zamiany ról — w ten sposób ta, która osądzała, sama staje pod pręgierzem opinii. „Inwazja” mówi o prawie kobiet do autonomii, wyboru zawodu, seksualności, przyjemności, miłości i pełni kobiecości.

„Czarna skrzynka” w reżyserii Ady Tabisz, z udziałem wrocławskiej aktorki Krystyny Krotoskiej i z muzyką Szymona Tomczyka,  to spektakl zrealizowany na podstawie rozmów z odchodzącą Urszulą Kozioł zarejestrowanych przez aktorkę i przyjaciółkę poetki. To poruszające przedstawienie o poezji, przemijaniu, kobiecości, starzeniu się i samotności. Udokumentowane rozmowy są zapisem ostatnich miesięcy życia poetki, które uchwyciły zanikające wspomnienia, słowa poddające się czasowi i ręcznie zapisywane wiersze. Spektakl, realizowany za zgodą spadkobierców pisarki, wykorzystuje również fragmenty archiwalnych nagrań głosu Urszuli Kozioł.

W ramach Festiwalu odbędą się wydarzenia towarzyszące:

• warsztaty z reżyserem, performerem i dokumentalistą Wojtkiem Ziemilskim „Formy Realu – zdanie” i Moniką Popiel „Eden Open Source” towarzyszące instalacji przestrzennej o tym samym tytule i dotykające tematu wstydu.
• performanse: „Porozmawiajmy o Palestynie” Jakuba Tabisza, „Bingo bezpieczeństwa” Dominiki Łabądź, ktora mierzy się z kategorią funkcjonowania w stanie wyjątkowym w ciągłym napięciu. Praca opowiada o tworzeniu sieci wsparcia i praktyk solidarności, które okazują się fundamentalne w sytuacjach kryzysowych, gdzie jednostkowe strategie często zawodzą. W Foyer Centrum Sztuk Performatywnych będzie dostępna podczas całego festiwalu wielozmysłowa interaktywna instalacja — przestrzeń spotkania eksplorująca temat wstydu pt. „Eden Open Source”.
• Osiem tematycznych dyskusji, do których zaproszono ekspertki/ekspertów od kryzysów psychicznych, tych trudnych i tych dobrych relacji, ale też o samotności.

Szczegółowe informacje o wydarzeniu znajdują się na stronie: https://grotowski-institute.pl/projekty/poziom-zero/.

Dostępność festiwalu

Organizatorzy festiwalu szczególną uwagę poświęcili dostępności wydarzeń dla osób z różnymi potrzebami. W programie znalazły się spektakle i dyskusje z tłumaczeniem na Polski Język Migowy, audiodeskrypcją, audiowstępami, napisami dla osób niesłyszących oraz pętlą indukcyjną. Wybrane wydarzenia dostępne będą również z kartami ETR i możliwością wsparcia asystenckiego.

Większość wydarzeń odbędzie się w dostępnej architektonicznie przestrzeni Centrum Sztuk Performatywnych Instytutu Grotowskiego („Piekarnia”). Na uczestników i uczestniczki czekać będą także miejsca wyciszenia, słuchawki wygłuszające, oznaczenia TOTUPOINT, mapy tyflograficzne oraz oznaczenia w alfabecie Braille’a.