Realizacja Konwencji o prawach osób z niepełnosprawnościami

Dnia 24 czerwca 2015 roku w siedzibie biura Rzecznika Praw Obywatelskich odbyła się konferencja na której prezentowano sprawozdania Rzecznika Praw Obywatelskich i Społecznego Raportu Alternatywnego z realizacji Konwencji o prawach osób z niepełnosprawnościami.

Przygotowanie Społecznego Raportu Alternatywnego było możliwe dzięki projektowi realizowanemu przez Fundację KSK w ramach programu Obywatele dla Demokracji, finansowanego z Funduszu Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Warto zapoznać się z raportami są dostępny na stronie www.konwencja.org.

W spotkaniu uczestniczyła Pani profesor Irena Lipowicz, Rzecznik Praw Obywatelskich, Pan Jarosław Duda, pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych, Pani Teresa Hernik – prezes PFRON i wielu innych znakomitych gości.

Jeżeli chodzi o Raport Alternatywny redaktorem merytorycznym jest Jacek Zadrożny, natomiast autorami 20 osób. Jest także wersja w języku migowym i opracowanie w tekście łatwym do czytania i zrozumienia oraz wersja w języku angielskim, która zostanie przesłana do ONZ.

59 organizacji pozarządowych działających na rzecz osób z niepełnosprawnościami było zaangażowanych w tworzenie Raportu. Polski Związek Niewidomych także a Prezes Anna Woźniak-Szymańska była członkiem Rady Projektu.

Raport Społeczny ma charakter uzupełniający w stosunku do opracowań przygotowanych przez rząd i rzecznika Praw Obywatelskich. Jest w nim przedstawiona analiza wdrażania każdego z 33 artykułów Konwencji, nie ma w nim recept na to co i jak zrobić żeby było lepiej.

Jest natomiast 19 postulatów wynikających z Raportu Alternatywnego, miedzy innymi:

  1. Zmiana definicji niepełnosprawności oraz dostosowania systemu orzecznictwa jak i jego ujednolicenie.
  2. Indywidualizacja wsparcia.
  3. Preferowanie otwartego rynku pracy.
  4. Preferowanie i promowanie edukacji włączającej.
  5. Wzmocnienie wsparcia państwa dla rodzin osób z niepełnosprawnościami.

Na koniec konferencji w czasie dyskusji można było mówić o sukcesach i porażkach ostatnich lat w powiązaniu z treściami zawartymi w Konwencji.

Podzieliłam się niektórymi tylko (czas nie pozwalał na więcej) sukcesami i porażkami środowiska niewidomych. Sukcesy to:

  • możliwość wstępu osób niewidomych z psami asystującymi do obiektów użyteczności publicznej,
  • rozporządzenie dotyczące budowy metra i uwzględnienie w nich zagadnień dotyczących osób niepełnosprawnych,
  • usankcjonowanie prawne audiodeskrypcji,

A porażki:

  • ograniczenia w programie PFRON „Aktywny Samorząd”
  • brak dostępności dla osób niewidomych na różnych stronach internetowych dokumentów pozwalających na pisanie wniosków o dotacje dla organizacji czy indywidualnych osób niewidomych i słabowidzących.

Raport Alternatywny jest doskonałym dokumentem pozwalającym na śledzenie ewentualnych zmian w poszczególnych artykułach Konwencji i wpływaniem na te zmiany.

Elżbieta Oleksiak
Centrum Rehabilitacji w Instytucie Tyflologicznym PZN